balbula

A argudioa e maiztasunak e 'lehenengo elementuak' (S, O edo V) an ohiko ordenak e munduko hizkuntzak

Nola genioen an sarrera titulatzén " XK3: Sujetua urjenteena, edo akaso aditza, baina ia inoiz ez objetua ", ordenatu daikegu S, V eta O arauz euren maiztasuna okupatzén lehenengo posizioa an hitz-ordenak e munduko hizkuntzak . Izan ere, daukagú: Lehenengo eta urrutiko begiratu batean, datu estatistikoek erakusten digute nola munduan zehar nahiago izaten da sujetua esaldian aurrena ; batzuetan aditza , baina ia inoiz ez da ematen objetua an hasiera hon informazio-kate regular bat . Hor ageri zaizkigu lehentasun komunikatibo batzuk , ... [ Balbula, 2007 ] Azken buruan, aurreneko osagai horren maiztasunetan ere ageri zaigu zirriborroá e lehentasun orokor batzuk , zirriborrá e ordena orokor bat , non, orohar, aurrena nahiago izaten da sujetua , askoz gutxiagotan nahiago izaten da aditza , eta soilik salbuespenez nahiago izaten den objetua . Goragoko taulan, vertikalki ikusten da ordena hori: SVO  2021/01/24 - 00:00:00

SVO sintaxiak ez dute komunki erabiltzen SOV ordena alternatiboa

Atzoko sarreran ikusten genuen nóla Steele-k (1978) aztertu zituén hizkuntzen barneko ordenamendu alternatibo posibleak , aurkítuz, alde batetik, ze SVO hizkuntzak...: ... in general, have no common alternate orders at all . bitartean-ze, beste alde batetik, SOV hizkuntzen erdiak dúten erabiltzen SVO ordena ere , nola Bingfu Lu-k (1998) gogoratzen zigun hemen : Hor dugu beste asimetria bat arten SOV eta SVO, beste asimetria bat aldé SVO .  2021/01/24 - 00:00:00

SVOk ez du komunki erabiltzen beste ordenarik, bitarten beste ordenak (SOVk, VSOk eta VOSk) bádute erabiltzen komunki SVO baina ez SOV (salbu, jakina, SOV)

 2021/01/23 - 00:00:00

Ez dago ezer propiorik an "baizik" pospositiboa respektu "baizik" prepositiboa

 2021/01/22 - 00:00:00

Soilik gerta liteké abruptoki, ez naturalki (izan ere, SVO sintaxiak ez dute erabiltzen SOV ordena alternatiboa)

 2021/01/21 - 00:00:00

Intralinguistikoki ere SVO estableagoa

Atzo komentatzen genuen nóla ordena sintaktiko gutxien-komunikatiboak (esan nahi baita, gutxien komunikatiboak azpi baldintza exigente-orokorrak : OSV, OVS) báduten egun tendentzia argia ki agertu an espazio txikiak eta erlatiboki isolatuak, eta nóla SOV ere agertzen den an halako espazioak erlatiboki gehiago-ze SVO . Eta gauza da ze intralinguistikoki ere aurkitzen dugu ber joera alde SVO . Honela mintzo ginen buruz puntu hau an gure "Hizkuntza bere osotasunean" (2017:295): Bai, Steele-k (1978) aztertu zituén hizkuntzen barneko ordenamendu alternatibo posibleak , eta aurkitu zuen ze SVO hizkuntzak " in general, have no common alternate orders at all " , esan nahi baita ze sintaxi horiek, oro har, oso egonkorrak izaten dira an erabilera e SVO ordena, bitartean-ze adibidez SOV hizkuntzen erdiak erabiltzen zutén SVO ordena ere , nola Bingfu Lu-k gogoratzen zigun hemen : Esan nahi baita ze kontua ez da soilik ze hizkuntzak nagusiki jotzen dute ki SVO aski naturalki noiz ez den existitzen kontaktu edo bestelako presio berezirik, baizik-ere-ze hizkuntzen barruan ere, intralinguistikoki , SVO ordena da askoz estableagoa (dú izaten alternantzia gutxiago ) ezen SOV (zeinen hizkuntzen erdiak ametitzen baitute SVO ere). Berriro ere, báda joera bat apuntatuz ki SVO .  2021/01/20 - 00:00:00

Finean, alde horretatik ere, SVO < SOV < OVS ≈ OSV

 2021/01/19 - 00:00:00

OSV ordenan ere, berdin nola an OVS, soilik 'small language families'

Azken sarreretan aipatu dugu datu bat ga Dryer (2011) buruz SOV : The distribution of SOV versus SVO in the world is quite striking in that although the two orders are about equally common , SOV is much more common in small language families , suggesting that there was a time a few thousand years ago when SOV was by far the most common word order in the world . [ Dryer, 2011 ] Era berean, atzo ikusten genuen nóla berezitasun hori dá areagotzen an OVS , zeren azken ordena hori soilik agertzen da an " small language families ", oso lokalizatuak geografikoki . Eta gaur antzekoa esan behar dugu buruz OSV , zein, arauz Dryer-en WALS datu-basea, soilik da nagusi, gaur egun, an 4 hizkuntza : lauak ere hiztun gutxikoak (Kxoe: 8000 hiztun, Nadeb: 370 hiztun, Tobati: 100 hiztun, Wik Ngathana: 3 hiztun) eta ondo lokalizatuak geografikoki an bizi-baldintza prokliveak ki isolamendua , nola diren Afrikako area menditsuak, Amazonia edo Indonesiako Papua. Har daigun lehenegoa eta handiena: Kxoe hizkuntza, eta konsulta daigun Wikipedia: Hasta la década de 1970, la población de habla khwe vivía en áreas inaccesibles para la mayoría de los occide ntales en partes remotas de Namibia, Angola, Zambia, Botswana y Sudáfrica. [ Wikipedia] Bai, OSV ordena honetan ere , berdin nola an OVS, soilik " small language families ".  2021/01/18 - 00:00:00

OVS sintaxiak ez dira soilik 'much more common' an 'small language families', baizik-ze soilik ematen dira an 'small language families'

 2021/01/17 - 00:00:00

Lehmann (1992): 'Apparently, the basis for the shift is ease in understanding.'

 2021/01/16 - 00:00:00

Nabigatu euskaraz